Atopowe zapalenie skóry (AZS): objawy, przyczyny i leczenie

Nie, AZS w ogóle nie jest zaraźliwe. To przewlekła choroba skóry, którą warunkują czynniki wewnętrzne — predyspozycja genetyczna, cechy układu odpornościowego i osłabiona bariera skórna. Nie można się nią zarazić przez kontakt z chorą osobą.

Zaostrzenia mogą wywoływać różne czynniki środowiskowe i związane ze stylem życia: suche powietrze, pot, szorstkie lub wełniane ubrania, perfumowane detergenty i kosmetyki, roztocze kurzu, stres oraz niedobór snu. U części osób skórę mogą drażnić też niektóre pokarmy, zwłaszcza w dzieciństwie. Warto obserwować skórę i wspólnie ze specjalistą ustalić konkretne czynniki prowokujące.

U niektórych osób określone pokarmy mogą prowokować zaostrzenia, szczególnie w dzieciństwie. Samodzielne, szerokie ograniczenia nie są jednak zalecane — możliwe pokarmowe czynniki drażniące najlepiej ustalać i obserwować razem ze specjalistą, aby bez potrzeby nie zubażać diety.

Podstawą jest regularne nawilżanie: emolienty nakłada się przynajmniej raz lub dwa razy dziennie i zawsze w ciągu 3–5 minut po kąpieli, aby zatrzymać wilgoć. Kąpać należy się w letniej wodzie przez 5–10 minut, używając łagodnych, bezzapachowych środków myjących, a potem delikatnie osuszyć skórę. Warto wybierać bawełnę i inne miękkie tkaniny oraz unikać znanych bodźców.

Zwykle sprawdzają się krótkie kąpiele w letniej wodzie codziennie lub co drugi dzień. Po nich zawsze trzeba nałożyć emolient — najlepiej w pierwszych minutach po kąpieli, gdy skóra jest jeszcze lekko wilgotna. Wybieraj bezzapachowe, przeznaczone dla skóry wrażliwej preparaty o tłustszej konsystencji i stosuj je regularnie, także w spokojnych okresach, a nie tylko podczas zaostrzeń.

Utrzymuj chłodniejszą temperaturę w sypialni, na chwilę schłodź swędzące miejsca, przed snem nałóż emolient, załóż cienkie bawełniane rękawiczki i krótko obcinaj paznokcie. Jeśli mimo tych sposobów nie udaje się spokojnie spać, warto skonsultować z dermatologiem dodatkowe rozwiązania pielęgnacyjne.

U części dzieci objawy z biegiem lat słabną i mogą ustąpić całkowicie. U innych choroba utrzymuje się w dorosłości — wycisza się w remisjach i ponownie zaostrza pod wpływem różnych czynników. Właściwa codzienna pielęgnacja i plan dobrany przez specjalistę pomagają kontrolować objawy w każdym wieku.

Warto skonsultować się ze specjalistą, gdy świąd mocno zaburza sen lub codzienne czynności, skóra wygląda na zakażoną (widoczne bolesne zaczerwienienie, sączenie lub żółte strupy) albo zwykła pielęgnacja przestaje pomagać. Ważne jest też zgłoszenie się, gdy objawy dotyczą niemowlęcia lub małego dziecka. Dermatolog mojaDerma może ocenić stan skóry online, co jest wygodne i pozwala szybko otrzymać indywidualnie dopasowany plan pielęgnacji.